Më 3 janar 2026, presidenti amerikan Donald Trump urdhëroi në mënyrë të njëanshme sulme ushtarake kundër Venezuelës, duke shënjestruar objektiva ushtarake dhe duke kapur presidentin Nicolás Maduro dhe bashkëshorten e tij.
Sipas deklaratave zyrtare, ata janë nxjerrë jashtë vendit dhe pritet të përballen me drejtësinë amerikane. Ky veprim përbën një ndërhyrje direkte për ndryshim regjimi dhe ka shkaktuar reagime të forta politike dhe ligjore brenda Shteteve të Bashkuara.
Kritikët theksojnë se Trump ka shkelur Kushtetutën amerikane, e cila ia rezervon Kongresit fuqinë për të shpallur luftë. Ndryshe nga precedentët historikë, si Franklin D. Roosevelt apo George W. Bush, të cilët kërkuan dhe morën autorizim nga Kongresi për ndërhyrje ushtarake, Trump veproi pa miratim dhe pa një kërcënim të drejtpërdrejtë ndaj territorit amerikan.
Shumë ligjvënës kanë deklaruar se kjo luftë është e paligjshme dhe bie ndesh edhe me vullnetin e publikut, pasi shumica e amerikanëve kundërshtojnë një ndërhyrje ushtarake në Venezuelë.
Edhe pse regjimi i Maduro-s konsiderohet represiv dhe i lidhur me krimin e organizuar, ekspertët paralajmërojnë se rrëzimi i tij është vetëm hapi i parë. Venezuela është një shoqëri e armatosur, me institucione të dobëta, banda kriminale dhe grupe paraushtarake, gjë që rrezikon ta zhysë vendin në kaos afatgjatë.
Për më tepër, kritika të forta ngrihen edhe ndaj aftësisë së Trump për të menaxhuar një periudhë pas-lufte, duke pasur parasysh shqetësimet për konflikte interesi dhe shfrytëzim të burimeve natyrore të vendit.
Në thelb, kjo ndërhyrje ka hapur një debat të thellë jo vetëm për të ardhmen e Venezuelës, por edhe për demokracinë amerikane. Pyetja kryesore nuk është vetëm nëse veprimi ishte i ligjshëm, por nëse Kongresi do të reagojë për të mbrojtur rolin e tij kushtetues.
Pa një kontroll institucional, paralajmërojnë analistët, SHBA rrezikon të hyjë në një cikël të ri luftërash të zgjedhjes, pa mandat demokratik dhe me pasoja të paparashikueshme globale.
